Elke stad een marathon: wat de groei voor jouw startbewijs betekent

Den Haag heeft sinds gisteren weer een marathon, en meteen een grote. Volgens de NOS stonden er bijna 10.000 lopers aan de start, was het evenement binnen enkele dagen uitverkocht en is het nu de op twee na grootste marathon van het land, na Rotterdam en Amsterdam. De kalender breidt steeds verder uit, schrijft de omroep erbij. Je zou denken dat een startbewijs daarmee makkelijker wordt. Dat blijkt maar voor de helft waar, en wie een marathon voor 2027 kiest, doet er goed aan te weten welke helft.

Wat de cijfers zeggen

De NOS noemt zelf geen groeicijfers. De telling van Hardlooptrainer Tim wel, en die is duidelijk. Het aantal finishers op de marathon in Nederland steeg van 32.126 in 2016 naar 60.373 in 2025, een stijging van 88 procent. Het aantal marathons ging van 19 in 2022 naar 27 in 2025. Op zijn kalender voor 2026 tellen wij er 37, van stadsmarathon tot kleine loop, en dat is dus geen officieel cijfer.

Wat je daaruit niet moet concluderen, is dat de drukte zich netjes verdeelt. Amsterdam was in 2025 de grootste met 23.323 finishers, en Utrecht groeide sterk. Eindhoven kromp volgens dezelfde telling. De lopers verdelen zich dus niet over alle steden, ze kiezen.

Bovenaan blijft het schaars

Kijk naar wat er bij de grote namen gebeurt, en je ziet geen ontspanning. Rotterdam was in 2025 binnen twee uur uitverkocht en ging daarna loten. Bijna 32.000 mensen vielen voor de editie van 2026 buiten de boot, schreef de NOS in april. De prijs ging in twee jaar van 110 naar 155 euro. Voor 2027 is de loting afgeschaft en geldt op volgorde van inschrijving, en die inschrijving opent aanstaande woensdag, 4 november. Heb je Rotterdam op het oog, dan is dat dus het eerstvolgende moment dat telt.

Den Haag laat zien hoe snel iets nieuws meedoet aan die krapte. Er was aanvankelijk plek voor 7.000 lopers, maar de organisatie schreef er uiteindelijk 9.864 in, en toch waren de startbewijzen binnen enkele dagen weg, terwijl het inschrijfgeld van 105 euro bij de duurdere in het land hoorde. Een eerste editie dempt de vraag dus niet, ze wekt hem juist op. Ook onder de marathon is het raak. De halve van Haren ging in een half uur door drieduizend startbewijzen heen, en die wordt ook niet groter, omdat de club hem zelf met vrijwilligers organiseert.

Er zit ook een grens aan groeien. Rotterdam wil naar 26.000 deelnemers, maar alleen in overleg met de gemeente, die in 2025 kritiek had op de veiligheid. Liselot Bouman, hoofdredacteur van Runner’s World, wees er in hetzelfde NOS-stuk op dat Nederlandse straten smaller zijn dan die in Londen of New York. Dat betekent dat de grote evenementen niet oneindig kunnen meegroeien met de vraag.

Daaronder is juist meer te kiezen

De groei zit dus vooral onder de top, en daar wordt jouw keuze interessant. Op dezelfde kalender vind je alles van de Kustmarathon in Zeeland tot de Berenloop op Terschelling. Je kunt in Apeldoorn lopen in de Midwinter Marathon, in Winterswijk solo of als team door het Nationaal Landschap. Hoe snel die vollopen, verschilt per loop, dus controleer dat op tijd.

Daarbij moet je wel weten wat je inlevert. Een kleine marathon heeft minder publiek, en vaak ook minder lopers om je heen op de zware kilometers. Wie voor Rotterdam kiest, kiest ook voor de sfeer. Wie zijn eerste marathon wil uitlopen zonder drukte in het startvak, heeft aan de kleinere vaak meer.

Hoe je dit gebruikt voor 2027

Bepaal eerst waarom je loopt. Wil je een persoonlijk record en publiek, dan is de race om een startbewijs bij de grote drie onvermijdelijk, en dan is het vooral een kwestie van de datum weten. Bij Rotterdam betekent dat dus woensdag aanwezig zijn, en bij Den Haag de site in de gaten houden, want voor 2027 hebben we nog geen datum of inschrijving gevonden en onderhandelt het Westland nog over het vervolg.

Mis je de boot, dan zijn er nog wegen. De marathon van Eindhoven werkte dit jaar met een wachtlijst, en bij Rotterdam kun je een startbewijs verdienen via een goed doel. Een los startnummer overnemen van een vreemde is daarbij riskanter dan het lijkt. Ben je gewoon nieuwsgierig naar de afstand zelf, kijk dan eerst wat dichter bij huis ligt. Michel Butter, sportief manager in Rotterdam, noemde de groei in de NOS goed nieuws omdat zulke evenementen mensen samenbrengen. Dat werkt ook op kleinere schaal, en daar is je startbewijs meestal gewoon te koop.